خود او بايد حدّ « قَذف » يعنى حد متهم ساختن جارى شود . همچنين است اگر مردى همسر خودش را متهم سازد . چيزى كه هست اگر مردى همسر خودش را متهم سازد به فحشاء يك راه ديگر وجود دارد و آن اينكه « لعان » نمايد ، ولى اگر لعان محقَّق شد هر چند حد قذف از او ساقط مىگردد اما آن زن براى هميشه بر او حرام مىشود . لعان در حضور حاكم شرعى صورت مىگيرد . همان‌طور كه گفتيم لعان نوعى مباهله است يعنى نوعى نفرين طرفينى است . ترتيب كار اين است كه مرد در حضور حاكم مىايستد و چهار بار مىگويد : « خدا را گواه مىگيرم كه در ادعاى خود صادقم . » در نوبت پنجم مىگويد : « لعنت خدا بر من اگر در ادعاى خود دروغگو باشم . » سپس زن در حضور حاكم مىايستد و چهار بار مىگويد : « خدا را گواه مىگيرم كه او ( شوهر ) در ادعاى خود كاذب است . » در نوبت پنجم مىگويد : « خشم خدا بر من اگر او در ادعاى خود صادق باشد . » . اگر به اين ترتيب « ملاعنه » محقق شد زن و شوهر براى هميشه از يكديگر منفصل مىگردند . 6 . كتاب العِتق . « عتق » يعنى آزاد كردن بردگان . در اسلام يك سلسله مقررات در مورد بردگان وضع شده است . اسلام برده گرفتن را منحصراً در مورد اسيران جنگى مشروع مىداند و هدف از برده گرفتن بهره كشى از آنها نيست بلكه هدف اين است كه اجباراً مدتى در خانواده‌هاى مسلمان واقعى زندگى كنند و تربيت اسلامى بيابند و اين كار خود به خود به اسلام و تربيت اسلامى آنها منجر مىگردد . و در حقيقت دوران بندگى دالانى است كه بردگان از آزادى دوره كفر تا آزادى دوره اسلام طى مىكنند . پس هدف اين نيست كه بردگان برده بمانند ، هدف اين است كه كافران تربيت اسلامى بيابند و در حالى آزادى اجتماعى داشته باشند كه آزادى معنوى كسب كرده‌اند . از اين رو آزادى بعد از بردگى هدف اسلام است . لهذا اسلام برنامه وسيعى براى « عتق » يعنى آزادى فراهم كرده است . فقها نيز نظر به اينكه هدف اسلام « عتق » است نه « رقّ » بابى كه باز كرده‌اند تحت عنوان « كتاب العتق » است نه « كتاب الرّقّ » . فقها مىگويند : موجبات آزادى چند چيز است : آزادى ارادى و بالمباشره كه مالك براى اداى كفاره يا صرفاً براى رضاى خدا برده را آزاد مىكند . ديگر سرايت ، يعنى اگر برده‌اى قسمتى از او مثلًا نصف يا ثلث يا ربع يا عشر او به علتى آزاد شد